Czy rezonans boli? Skąd ten głośny hałas? Co z metalem w ciele? Klaustrofobia? Jak się przygotować? Co to za zimny żel? - odpowiedzi na pytania każdego pacjenta MRI
Rezonans magnetyczny (MRI) wykorzystuje silne pole magnetyczne i fale radiowe - żadnego promieniowania jonizującego! W odróżnieniu od TK, RTG czy PET, MRI nie naraża Cię na dawkę radiacyjną. Możesz wykonywać je wielokrotnie bez obaw o akumulację dawki. MRI jest szczególnie korzystne dla kobiet w ciąży (II-III trymestr), dzieci i pacjentów wymagających wielokrotnego monitorowania.
Charakterystyczne "pukanie", "klikanie" i "stukanie" to dźwięki cewek gradientowych - metalowych cewek wewnątrz magnesu, przez które przepływają silne prądy elektryczne. Szybkie zmiany prądu powodują wibracje mechaniczne cewek (efekt magnetostrykcji). To jest zupełnie normalne i niegroźne.
Głośność: 85-130 dB - jak maszyna do wiercenia lub motocykl. Dlatego dostaniesz słuchawki lub wkładki douszne - to obowiązkowa ochrona słuchu, nie tylko komfort. Możesz słuchać muzyki przez te słuchawki w trakcie badania!
Różne sekwencje mają różne dźwięki - to normalne, że hałas się zmienia.
Klaustrofobia to jeden z najczęstszych problemów przy MRI. Tunel MRI ma 60-70 cm średnicy i 150-200 cm długości. Nie jest szczelnie zamknięty - zawsze jest otwór po obu stronach.
Co pomaga:
To zależy od rodzaju metalu i implantu. Nie wszystkie metale są problemem!
Zazwyczaj bezpieczne: Endoprotezy tytanowe, implanty dentystyczne (titanowe), plomby amalgamatowe (mogą powodować artefakty, ale nie stwarzają zagrożenia), piercing (usuń przed badaniem!), klamry ortodontyczne (powodują artefakty), biżuteria (usuń).
Wymaga weryfikacji: Rozrusznik serca (może być MRI-conditional!), implant ślimakowy, klipsy naczyniowe, stymulator nerwu, pompa insulinowa (wyjmij przed MRI), neurostymulator.
Powiedz personelowi o WSZYSTKICH implantach i operacjach! Bezpieczniej jest zapytać raz za dużo.
Kontrast MRI (gadolin) różni się od kontrastu do TK (jod) - jest znacznie bezpieczniejszy, rzadziej wywołuje reakcje alergiczne i nie jest nefrotoksyczny przy prawidłowej funkcji nerek.
Normalne odczucia po podaniu gadolinu: Nic lub lekkie uczucie ciepła w miejscu wstrzyknięcia. Nie poczujesz gorąca jak przy jodzie!
Kiedy poinformuj personel NATYCHMIAST: Swędzenie, pokrzywka, trudności z oddychaniem, zawroty głowy, kołatanie serca - rzadkie, ale wymagają szybkiej reakcji. Personel ma zawsze gotowy zestaw ratunkowy.
Nerki: Przy problemach z nerkami (GFR <30) poinformuj lekarza - dobierze bezpieczniejszy preparat lub odroczy badanie z kontrastem.
Weź ze sobą:
Zdejmij przed badaniem:
Badanie MRI bez kontrastu: Brak specjalnych wymagań dietetycznych. Możesz normalnie jeść i pić. Przyjmuj leki o stałych porach.
Badanie MRI z kontrastem Gd: Zalecana 2-4h głodówka (ogranicza nudności, choć rzadkie przy gadolinie). Nie jest bezwzględnie wymagana jak przy TK z jodem.
MRI jamy brzusznej (wątroba, MRCP): 4-6h bez jedzenia (nieruchome narządy = lepszy obraz). Unikaj gazowanych napojów przez 24h (bąble powietrza w jelitach = artefakty).
mpMRI prostaty: Enema (wlewka doodbytnicza) dzień przed lub rano w dniu badania - czyste jelito = mniej artefaktów. Spytaj w jednostce o ich protokół przygotowania.
Czas badania: Zależy od protokołu. Mózg standardowy: 30-40 minut. Kolano: 20-25 minut. Kręgosłup: 25-35 minut. CMR serce: 45-70 minut. Wątroba z kontrastem: 40-60 minut. Prostata mpMRI: 40-50 minut.
Musisz leżeć nieruchomo! Każdy ruch podczas sekwencji powoduje artefakty i może wymagać powtórzenia. Pielęgniarka lub technik powie Ci kiedy wstrzymać oddech i na jak długo.
Wyniki: Opis przygotowuje radiolog (lekarz specjalista). W trybie pilnym (stroke, guz z efektem masy): 30-60 min. W trybie planowym: 24-48h, czasem dłużej zależnie od placówki. Wyniki PACS dostępne online w wielu szpitalach.
Czy MRI jest bezpieczne w ciąży? MRI nie używa promieniowania jonizującego, więc nie ma ryzyka radiacji dla dziecka. Wytyczne przyjmują, że MRI jest bezpieczne w ciąży gdy jest medycznie uzasadnione.
I trymestr (0-13 tygodnie): Ostrożność - organy płodu dopiero się kształtują. MRI odkłada się do II trymestru jeśli to możliwe. Jeśli pilna potrzeba (np. podejrzenie urazu mózgu matki) - MRI jest bezpieczniejsze niż TK.
II i III trymestr: MRI bez kontrastu - powszechnie stosowane i bezpieczne. Kontrast Gd - tylko przy absolutnych wskazaniach (wolny Gd może przechodzić przez łożysko).
Powiedz zawsze o ciąży przed badaniem! Nawet jeśli tylko podejrzewasz.
Dzieci >6-8 lat: Zazwyczaj badane bez sedacji - wyjaśnij dziecku co będzie się działo, ucz wstrzymywania oddechu w domu, zabierz ulubioną zabawkę (niemagnetyczną!). Muzyka przez słuchawki bardzo pomaga.
Dzieci <6 lat lub niespokojne: Znieczulenie ogólne lub głęboka sedacja propofol/midazolam - zawsze pod nadzorem anestezjologa. Anestezjolog pracuje w strefie IV ze specjalnym sprzętem kompatybilnym z MRI.
MRI jest preferowane nad TK u dzieci właśnie dlatego, że nie ma promieniowania - dzieci są 3-10 razy bardziej wrażliwe na promieniowanie jonizujące niż dorośli.
Rodzic może towarzyszyć dziecku po skriningu metalowym i bezpieczeństwa MRI - powiedz o swoich implantach też Ty!